1. Chỉ số WBC trong máu trẻ em là gì?
WBC (White Blood Cell) là tổng số lượng bạch cầu trong máu.
Giá trị bình thường thay đổi theo tuổi. Một số khoảng tham khảo thường gặp:
| Độ tuổi | WBC (G/L) |
|---|---|
| 1–12 tháng | 6–17,5 |
| 1–5 tuổi | 5–15,5 |
| 6–12 tuổi | 4,5–13,5 |
| Trên 12 tuổi | 4–11 |
Các khoảng trên chỉ mang tính tham khảo, có thể khác nhau giữa các phòng xét nghiệm.
WBC tăng không đồng nghĩa chắc chắn trẻ bị nhiễm khuẩn. WBC giảm cũng không nhất thiết là dấu hiệu của bệnh nguy hiểm.
2. Chỉ số NEU tăng cao có phải trẻ bị nhiễm khuẩn không?
NEU (Neutrophil) là bạch cầu trung tính, có vai trò quan trọng trong đáp ứng miễn dịch chống vi khuẩn.
NEU có thể tăng khi:
-
Trẻ bị nhiễm khuẩn.
-
Cơ thể đang có phản ứng viêm.
-
Trẻ bị stress sinh lý hoặc đang sử dụng một số thuốc như corticosteroid.
Tuy nhiên, NEU tăng không đủ để kết luận trẻ nhiễm khuẩn và cần dùng kháng sinh.
Khi đánh giá NEU, bác sĩ thường chú ý đến số lượng bạch cầu trung tính tuyệt đối (ANC), không chỉ tỷ lệ phần trăm NEU.
3. Chỉ số LYM tăng có phải trẻ bị nhiễm virus không?
LYM (Lymphocyte) là bạch cầu lympho, tham gia bảo vệ cơ thể trước virus và nhiều tác nhân gây bệnh khác.
LYM có thể tăng trong một số bệnh nhiễm virus.
Tuy nhiên, ở trẻ nhỏ, đặc biệt trong những năm đầu đời, tỷ lệ lympho cao hơn bạch cầu trung tính có thể là hiện tượng sinh lý bình thường.
Vì vậy, không nên dựa vào tỷ lệ LYM cao để kết luận trẻ đang nhiễm virus.
4. Bạch cầu tăng hoặc giảm có nguy hiểm không?
Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào nguyên nhân và tình trạng lâm sàng.
-
WBC tăng: Có thể gặp trong nhiễm trùng, viêm hoặc một số bệnh lý khác.
-
WBC giảm: Có thể gặp trong nhiễm virus, tác dụng của thuốc hoặc bệnh lý tủy xương.
-
NEU giảm nhiều: Có thể làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn, đặc biệt khi ANC dưới 0,5 G/L.
Nếu trẻ sốt kèm giảm bạch cầu trung tính nặng, cần được đánh giá y tế khẩn.
Ngoài ra, trẻ sốt kèm li bì, khó thở, tím tái hoặc dấu hiệu nhiễm trùng nặng cần đi cấp cứu, bất kể kết quả WBC.
5. Bạch cầu tăng có cần uống kháng sinh không?
Không phải cứ bạch cầu tăng là cần dùng kháng sinh.
Bác sĩ cần kết hợp:
-
Triệu chứng sốt, ho, đau họng hoặc các biểu hiện khác.
-
Kết quả khám lâm sàng.
-
Công thức máu và các xét nghiệm cần thiết như CRP.
-
Diễn tiến bệnh và độ tuổi của trẻ.
Kháng sinh chỉ được chỉ định khi có căn cứ phù hợp về nhiễm khuẩn, không phải chỉ dựa vào một chỉ số bạch cầu tăng.
Lời khuyên của bác sĩ: Bạch cầu WBC, NEU, LYM ở trẻ em tăng giảm nói lên điều gì?
Cha mẹ hãy nhớ:
WBC: Tổng số lượng bạch cầu, giúp đánh giá một phần đáp ứng miễn dịch.
NEU: Bạch cầu trung tính, có thể tăng trong nhiễm khuẩn nhưng không đặc hiệu.
LYM: Bạch cầu lympho, thường chiếm tỷ lệ cao ở trẻ nhỏ.
BẠCH CẦU TĂNG KHÔNG ĐỒNG NGHĨA PHẢI UỐNG KHÁNG SINH.
Kết quả xét nghiệm bạch cầu cần được đánh giá theo độ tuổi, triệu chứng và tình trạng sức khỏe thực tế của trẻ. Cha mẹ không nên tự ý điều trị chỉ vì thấy WBC, NEU hoặc LYM tăng hay giảm.
BS CKII Trịnh Đình Thế Nguyên
Chuyên khoa Nhi & Dinh dưỡng
bsnguyennhikhoa